Confirmation bias: bevestig jezelf šŸ™‚ | Voorbeelden & Marketing-tips

Mensen hebben graag gelijk. Dat is waar de confirmation bias op neerkomt. Daarom hebben we een voorkeur voor informatie die aansluit op onze ideeƫn. En een afkeer voor informatie die onze ideeƫn tegenspreekt. Dat heeft gevolgen voor hoe we informatie verwerken. Hoe zit dat? En wat kun je ermee als marketeer?

Romy
| 20 december 2022|4 minuten

Wat is de confirmation bias?

De confirmation bias is een denkfout waarbij we specifiek bevestiging zoeken voor onze bestaande ideeĆ«n. We hechten ook meer waarde aan informatie die op onze ideeĆ«n aansluit. We zoeken, vinden en interpreteren informatie op zoā€™n manier dat het bij onze ideeĆ«n past.

Voorbeeld confirmation bias

Jij vindt dat je kind geen vis mag eten omdat dit ongezond is. Je zoekt daarom op het internet naar ouders die dit ook vinden. Ouders met een andere opvatting vermijd je. Daardoor wordt jouw mening steeds bevestigd. Je staat minder open voor een tegengeluid.

Confirmation bias en complottheorieƫn

Waar de confirmation bias in het ergste geval toe leidt? ComplottheorieĆ«n. Dat hebben we tijdens corona gezien. Arjen Lubach legt in zijn aflevering over ā€˜de online fabeltjesfuikā€™ uit hoe een complottheorie ontstaat.

Mensen denken niet rationeel

Psycholoog Daniel Kahneman is de ontdekker van de confirmation bias. Hij ontdekte dat mensen niet altijd rationeel beslissingen nemen. Mensen maken namelijk denkfouten. De confirmation bias is er daar Ć©Ć©n van.

Dat meer mensen denken zoals wij, betekent niet dat ons idee dƩ waarheid is. Toch geloven we dat sneller door de confirmation bias.

Andere denkfouten die we maken, zijn bijvoorbeeld het halo-effect, het anchoring effect en framing.

ebook - 10 denkfouten en biases bij klanten-thumb

De 10 denkfouten van klanten (die jij moet kennen)

Mensen maken denkfouten om snel te beslissen. Ontdek 10 denkfouten die jij als marketeer moet kennen. Download gratis ons e-book.

"*" geeft vereiste velden aan

Dit veld is bedoeld voor validatiedoeleinden en moet niet worden gewijzigd.

Hoe werkt de confirmation bias?

De confirmation bias leidt tot twee dingen:

  • Je zoekt bevestiging dat je gelijk hebt.
  • Je wilt geen ongelijk krijgen. Daarom ga je tegengestelde informatie uit de weg.

Op die manier voorkom je cognitieve dissonantie. Dat is het vervelende gevoel dat je krijgt als je een verkeerde keuze hebt gemaakt of als je overtuiging tĆ³ch niet klopt.

De confirmation bias komt op meerdere manieren tot uiting:

  • Je zoekt specifiek naar informatie die jouw ideeĆ«n bevestigt.
  • Je omringt je met mensen die hetzelfde denken als jij.
  • Je staart je blind op specifieke bronnen.
  • Je volgt op social media alleen mensen met wie je het eens bent.
  • Je onthoudt alleen bepaalde details en vergeet de rest.

Door dat alles veranderen we niet snel van mening. Zelfs niet als er bewijs tegen onze ideeƫn is. Dat bewijs weerleggen we liever om cognitieve dissonantie tegen te gaan.

Voorbeelden confirmation bias

Drie heldere voorbeelden van de confirmation bias.

Politieke kandidaten

Heb je een bepaalde politicus op het oog om op te stemmen? Dan ga je informatie zoeken die bevestigt dat dit een goede kandidaat is. Informatie die het tegenovergestelde beweerd, schuif je terzijde.

Instagram

Op Instagram heb je zeker met de confirmation bias te maken. Het algoritme is zo ingericht dat je posts ziet waar jij positief over bent. Je krijgt dus informatie te zien die aansluit op jouw ideeƫn en voorkeuren.

Voorbeeld: op Instagram volg je posts van mensen die plantaardig eten. Instagram laat je daarom weinig tot geen vleesrecepten zien. Je komt in een bubbel van veganistische mensen en het lijkt alsof plantaardig eten de standaard is.

Sollicitaties

Eerdere ervaringen bepalen wie je uitnodigt voor een sollicitatiegesprek. Heb jij eerder een pas afgestudeerde werknemer gehad die na 2 maanden vertrok? Dan ben je bang dat dat bij een volgende twintiger ook het geval is. Daarom neem je liever iemand aan die wat ouder is.

Stereotypen en vooroordelen

Stereotypen en vooroordelen ontstaan doordat we zoeken naar bewijs dat iemand of iets in een bepaald hokje past. Dit gaat in een paar stappen:

  1. Je filtert de informatie op een bepaalde manier.
  2. Je interpreteert die informatie.
  3. Je maakt generalisaties.

Bijvoorbeeld: jij gelooft dat producten van Apple niet goed zijn. Je hebt slechte ervaringen gehad met een dure iPhone die na 2 maanden kapot was. Daarom vind je de prijs-kwaliteit-verhouding van Apple erg slecht.

De confirmation bias in marketing

In de meest extreme gevallen zorgt de confirmation bias voor een vertekend wereldbeeld. Daar wil je je niet schuldig aan maken als marketeer. Gebruik de bias daarom op ethische manieren. Dat kan op de volgende manieren.

  • Stel vragen die jouw ideale klant bevestigend zal beantwoorden
    Denk aan ā€˜Is jouw huis ook zo krap geworden? Ben je helemaal klaar met die kleine badkamer?ā€™ Daardoor wordt de lezer bevestigd in zijn idee dat verhuizen een goed plan is en blijft hij op je site.
  • Presenteer een afwijkende mening doordacht
    Je klant hoort niet graag dat het anders zit dan gedacht. Heb je een afwijkende mening? Beargumenteer dan goed waarom je dit vindt en sta open voor tegenideeƫn. Anders kun je klanten verliezen.
  • Houd controversiĆ«le meningen voor je bij zakenpartners
    In een zakelijk gesprek doet het er niet toe of jij voor of tegen bepaalde maatschappelijke kwesties bent. Houd die mening voor je, zodat het niet tussen jou en klanten in komt te staan.
  • Leef je in de klant in
    Of je nu op Ć©Ć©n lijn zit met je klant of niet, toon begrip voor andere standpunten. Presenteer je een afwijkende mening? Geef dan aan dat je snapt waarom de ander hier niet zo over denkt.
  • Speel in op positieve gedachten
    Denkt jouw klant al positief over een bepaalde autoriteit? Laat die autoriteit jouw product aanprijzen. Of zijn jouw klanten enthousiast over een bepaald product? Laat dan blijken hoe jouw product daarop lijkt.
  • Praat je klant niet altijd naar de mond
    Als bedrijf word je betaald om vanuit professionaliteit advies te geven. Dus zeg het ook (uiteraard goed onderbouwd) als je ergens anders over denkt. Je hoeft niet altijd mee te gaan in de confirmation bias van de klant.
olaf_advies_communicatiemiddelen

Samenwerken?

Ik ben Olaf. Met mijn Communicatiebureau Proven Context helpen we organisaties. Mijn team en ik zorgen voor bezoekers, bekendheid of leads. Via marketing, communicatie en teksten.

Zullen we kennismaken? Vul het formulier hieronder in. Of bel met 085 – 1301818.

Kennismaken

Laten we kennismaken. Vul het formulier in. Of bel metĀ 085 ā€“ 1301818.

"*" geeft vereiste velden aan

Dit veld is bedoeld voor validatiedoeleinden en moet niet worden gewijzigd.

Top 12 cognitieve biases / denkfouten